“’n Uitgewer en aanlyn boekwinkel – die argitek van jou publikasie.”  Dit is hoe die Facebookgroep, Ns. Skrywershuis se bekendstelling lui. Die Ns staan vir Nico Schamrel en ek het by hom gaan aanklop met ‘n paar vrae.

V: Die eerste wat my opgeval het toe ek op Ns. Skrywershuis afgekom het, was die uitstekende grafiese afwerking van beide die webwerf en die Facebookblad. Is jy opgelei in grafiese ontwerp, of is dit bloot ‘n stokperdjie wat jy met sukses bemeester het?

A: Dankie, vir die kompliment, Amanda. Ek het geen opleiding as sulks gehad nie. Ek het wel op Hoërskool Kuns en Kunsgeskiedenis as een van my hoofvakke gekies. Daarby was ek baie gelukkig dat twee van my kunsonderwysers my ‘grafiese ontwerptalent’ raakgesien het. Reeds vroeg op hoërskool het ek op ontwerp gekonsenteer en hulle het my fantastiese leiding gegee om dit te ontwikkel. Ek was op veertien gekies om by ’n kunsskool in Engeland te gaan studeer vir ’n paar maande, maar ek was te bang om my veilige hawe te verlaat. Ek het selfs stelle ontwerp vir toneelstukke, patrone vir materiaal, plakkate en bemarkingsmateriaal. Ek het jare gelede selfs ’n uitstalling gedoen in Exclusive Books se winkelvenster – sommer net vir die pret!

V: En dan, wat hiermee saamloop, is die bedryf van Ns. Skrywershuis jou voltydse beroep?

A: Nee, ek is ook die bestuurder van Valley Bushveld Country Lodge naby Uitenhage, my geboortedorp. Ek is al meer as twintig jaar in die gasvryheidsbedryf. Ns. Skrywershuis is my stokperdjie en nie gemik om wins te maak nie, maar eerder hulp aan skrywers te bied.

V: Wat het jou geïnspireer om Ns. Skrywershuis te begin, en hoe lank gelede was dit?

A: Ek het in 2020 besluit dat ek graag skrywers wil help om hulle droom te bewaarheid, nie deur ’n winsgedrewe besigheid nie, maar eerder deur kwaliteit diens te lewer. Ek het gemerk dat die manuskripte van skrywers nie van goeie gehalte is nie. Proeflees en teksversorging was in sommige gevalle uiters swak. Omslae is nie na wense nie en skrywers word lelik ingeloop wanneer dit kom by kostes. Dit is eintlik skokkend. Die hartverskeurende feite wat ek al ontvang het, is net ongelooflik, Amanda. Skrywers ontvang swak tantième, swak diens en in gevalle was daar skrywers wat duisende rande verloor het. Ek teken byvoorbeeld geen kontrak met ’n skrywer nie. Die skrywer moet vrye teuels hê om sy/haar eie boek te bemark en te verkoop aan wie hulle wil.

Ek het gemerk dat bemarking afgeskeep word, nie baie aanloklik is nie en dat daar nie ’n platform is om talentvolle skrywers in die kollig te plaas nie. Ek wou vir skrywers beter bied, maar terselfdertyd ook aan die koper gehalte boeke lewer wat as PGM-boeke bekend staan – Professioneel Geredigeerde Manuskrip.

V: Is ek reg as ek sê dat die term “Selfpublikasie” losweg verwys na enige produksie wat buite die hoofstroomuitgewers geskied?

A: Ek is nie baie lief vir die woord ‘selfpublikasie’ nie, want daar is ’n negatiewe konnotasie daaraan verbonde. Selfpublikasie het ’n slegte naam gekry weens kleiner uitgewers wat enige iets sal publiseer – welke goed of sleg – en dit verkoop. Hierdie boeke is nie afgerond, versorg of deeglik nagegaan nie. Só ’n uitgewer is ’n winsjagter, maar besef nie die onreg wat hulle aan ’n skrywer doen nie. Selfpublikasie, in my terme, is ’n skrywer wat sy boek laat druk sonder enige teksversorging met ’n self-ontwerpte omslag en dit uit die hand verkoop. Die verskil tussen Ns. Skrywershuis en die hoofstroomuitgewers is dat ons nie duisende boeke druk en dit dan aan groot handelaars en boekwinkels verskaf nie, maar dit deur ’n aanlynwinkel beskikbaar stel. Ons lewer kwaliteit produkte en verseker net die beste aan die skrywer en verkoper – dieselfde as ’n hoofstroomuitgewer.

V: Het jy vir ons ‘n leuse vir die diens wat Ns. Skrywershuis bied aan voornemende of bestaande skrywers?

A: Gehalte in alles. Deur die eerste keer reg te doen hoef nie jy terug te kyk nie.

V: Vertel asseblief kortliks hoe ‘n skrywer te werk gaan om ‘n boek uit te gee by julle?

A: ’n Skrywer stuur aan my sy/haar manuskrip. Ek evalueer die skrywe en stuur ’n kort waarneming/kommentaar terug saam met ’n kwotasie vir proeflees/teksversorging, tipografie, omslag ontwerp en ons administrasiefooi. Die skrywer kan dan ’n besluit maak – selfs gebruik maak van ’n afbetalingopsie.

V: Ek nog altyd ‘n paar vooropgesette idees gehad oor selfpublikasie of dan, onafhanklike publikasie. Die eerste hiervan is kostes, die groot onderskeiding tussen hoofstroomuitgewers en selfpublikasie. Watter kostes dra julle, en wat is vir die rekening van die skrywer?

A: By Ns. Skrywershuis is dit baie eenvoudig. Die skrywer betaal vir die proeflees en tipografie wat deur PENdit.za hanteer word. Die skrywer betaal aan Ns. Skrywershuis vir die omslag ontwerp en ’n eenmalige admin-fooi. Dit is al wat ek ontvang en al uitgawe vir die skrywer. Die admin-fooi dek al die administrasie, plasing op die webwerf, voortdurende bemarking en hantering van die skrywer se tantième en vele meer. Ek hanteer al die bestellings, korrespondensie, bemarking, evaluering, ens. My tyd is wat ek bydra – van 5h00 tot 23h00 elke dag van die week.

V: Dan is daar die ontstellende beeld wat by my opkom van kratte vol boeke wat die skrywer se huis volstaan en die skrywer self moet verkoop. Is dit hoe dit in werklikheid uitspeel?

A: Dit is presies wat gebeur met selfpublikasie. Daar is skrywers wat lang trane huil oor boeke wat stof vergader. Indien ’n skrywer deur ons as uitgewer publiseer, kan die skrywer besluit of hy/sy twee boeke wil druk of meer om self te verkoop. Om aan skrywers pakkette aan te bied, is weereens gemik op ekstra wins en nie diens nie. Ons forseer nie skrywers om kratte vol boeke te druk nie. Ons aanlynwinkel werk op ‘druk op aanvraag’. Die skrywer betaal ook nie vir die drukwerk nie. Die drukwerk vir ’n bestelling word uit die verkoopprys betaal en die skrywer ontvang die balans. Met ander woorde, ons neem geen persentasie van die tantième nie. Dit is waar hulp aan skrywers weer na vore kom. Die skrywer verdien die wins, want dit is immers sy/haar werk.

V: Vertel ons asseblief van Ns. Skrywershuis se virtuele koffiewinkel. Hoe lyk die spyskaart wat betref verskeidenheid en hoeveelheid items?

A: Die koffiekroeg is ’n idee wat in my kop vasgesteek het. Dit is ’n plek in die leser se verbeelding en op daardie blad op ons webwerf kan ’n koper ’n boek van die spyskaart ‘bestel’ en ’n uittreksel lees. Die koffiekroeg word ook eersdaags weer opgegradeer en daar sal afslag gegee word op sekere items op die blad. Ek wou iets buite die boks skep met betrekking tot bemarking.

V: Die wiele van die uitgewersbedryf loop stadig en die aanbod is meer as wat uitgewers klaarblyklik kan akkommodeer. Hoe lank neem dit gemiddeld vandat ‘n skrywer by jou aanklop met ‘n manuskrip, totdat die boek in sy hande is?

A: Ongeveer drie maande. Dit hang af hoeveel werk daaraan is om die manuskrip tot ’n boek te ontwikkel waarop die skrywer, sowel die koper, trots op kan wees.

Baie dankie vir die insiggewende antwoorde, Nico. Ek wil boekliefhebbers en voornemende skrywers nooi om in te loer op die webblaaie vir meer inligting, en ‘n virtuele koffie drink by die koffiekroeg. Skakel na die tuisblad en Ns. Kreatiewe ontwerp. Die aanlyn boekwinkel is beskikbaar by hierdie skakel.